Engelse Fords: de Cortina

Ford of Britain bestaat 100 jaar. Een mooi jubileum, want bijna alle Fords die de moeite waard zijn komen uit Engeland. Daarom staan we stil bij de mooiste Engelse Fords. Vandaag: de Cortina, Fords poging om het succes van de Mini te evenaren.

In 1959 bracht BMC de Mini op de markt. Een doorslaand succes, waar Ford met meer dan een schuin oog naar keek. Een rechtstreekse concurrent van de Mini zou te weinig opleveren door de succesvolle concurrent en de lage verkoopprijs, maar een verkoopsucces was dringend gewenst. Ford richtte zich daarom op de kopers van de Morris Oxford en de Vauxhall Victor en introduceerde de Consul Cortina. Veel auto voor weinig geld, dat was wat Ford wilde bieden. De Estate bood de meeste ruimte in zijn klasse.

De auto was vernoemd naar de Italiaanse wintersportplaats Cortina d’Ampezzo. Daar moest natuurlijk iets mee gedaan worden, want enkele jaren eerder hadden daar de Olympische Winterspelen plaatsgevonden. Bij de introductie besloot Ford daarom om een aantal exemplaren naar Italië te brengen, waar ze op de bobsleebaan naar beneden werden gereden. Onder meer Jim Clark deed mee aan Cortina Auto-Bobbing.



In eerste instantie wordt de Cortina aangeboden met de 1.198 cc Kent-motor uit de Anglia 105E. Al snel wordt naast de 1200 ook een 1500 aangeboden, voorzien van een 1.498 cc viercilinder.
De liefhebbers van snelle auto’s worden in 1963 op hun wenken bediend: in januari van dat jaar wordt de Lotus Cortina geïntroduceerd. Uiterlijk hetzelfde, maar toch een flink stuk sneller. De Lotus Cortina is namelijk een homologatiespecial, sneller en lichter dan de huis-tuin-en-keuken-Cortina.

In 1964 gaf Ford de Cortina een kleine facelift. De wijzigingen zijn nauwelijks zichtbaar, maar de naam van de auto werd veranderd. Voortaan heette de auto Cortina, en dus niet langer Consul Cortina.

Overigens had de Cortina ook een Nederlands tintje: de productie vond niet alleen plaats in Engeland, maar ook in Amsterdam. Dat gold niet alleen voor de Mk1, maar ook voor de twee modellen daarna. De laatste Amsterdamse Cortina verliet in 1974 de fabriek.

New Cortina is more Cortina

In 1966, slechts vier jaar na de introductie van de Cortina, introduceerde Ford de opvolger: de Cortina Mk2. ‘New Cortina is more Cortina,’ beweerde Ford. Een tikje merkwaardig, want de auto was juist een fractie kleiner dan zijn voorganger.
De auto stond weliswaar op dezelfde bodemplaat, maar iets korter. Wel was de auto breder geworden, waardoor meer binnenruimte ontstond. Het uiterlijk van de auto was totaal vernieuwd; de ronde vormen van de Mk1 hadden plaatsgemaakt voor een hoekig uiterlijk (ontworpen door Roy Haynes) dat in die dagen ongetwijfeld als strak en modern werd gezien.
 
In het eerste volledige jaar dat de Cortina Mk2 verkocht werd, 1967, was het de best verkochte auto van Engeland - precies wat Ford enkele jaren eerder hoopte te bereiken met de introductie van de Cortina.

Dat jaar 1967 was ook het jaar waarin de reeks compleet werd gemaakt. In februari werd de Estate geïntroduceerd, in maart volgde de Cortina Lotus en aan het eind van het jaar volgde de 1600 E. Die E stond voor Executive en daarmee bedoelde Ford voornamelijk dat de auto luxueuzer was uitgerust.
Ford schreeuwde van de daken hoe goed die 1600 E was. “Dit is de Cortina voor de man die de meest briljante vorm van modern automobilisme verlangt. Een topsnelheid van 164 km/u. Acceleratie van 0-100 km/u in de verbluffende tijd van 12,5 seconden. En het uiterlijk blijft bij deze prestaties niet achter. Binnen - een aluminium race-stuurwiel met leer overtrokken. Notenhouten dashboard en deurbeslag. Weelderig beklede zittingen. Vloerbedekking, dashboard en console zijn alle in kleur aangepast aan de overige binnenafwerking. Buiten - sportieve racewielen en 2 extra schijnwerpers. Een verlaagde Lotus vering. Met de hand geschilderde sierbies op de zijflanken accentueert de elegance van de carrosserie. En er is thans ook een 2-deurs model verkrijgbaar.”

Wie echt een wilde Cortina in de schuur wil hebben, moet overigens niet op zoek naar een 1600 E of naar een Cortina Lotus, maar naar de op de 1600 E gebaseerde Savage. Die versie was in Zuid-Afrika ontwikkeld en had de 3,0 liter Essex V6 onder de motorkap.

1970: de cola-fles Cortina

Vanaf 1970 werd de Cortina hier minder populair. In Nederland hadden kopers meer op met de Duitse Fords. De Cortina TC werd hier wel geleverd, maar de Duitse Taunus had veel meer succes.
Merkwaardig eigenlijk, want de Cortina zag er veel beter uit. De ‘cola-fles Cortina’ was flink wat groter dan zijn voorgangers. De Cortina TC verving namelijk niet alleen de Cortina Mk2, maar ook de grotere Corsair. De Cortina TC, die voor het eerst werd getoond op de London Motor Show in 1970, was tien centimeter breder dan de Mk2 en ook de wielbasis was bijna acht centimeter gegroeid.
De TC had echter niet zo’n vliegende start als zijn voorganger. Daarvan waren vier maanden na de introductie al 100.000 exemplaren verkocht. Voor de Cortina TC zat dat er niet in; direct na de introductie brak in de fabriek een staking uit die maar liefst tien weken duurde.

Toch werden er in de zes jaar dat de Cortina TC werd geproduceerd ruim 1,1 miljoen exemplaren gebouwd. Tegenwoordig zie je deze Cortina echter nauwelijks meer. De oorzaak? Extreme roestgevoeligheid.

Populair bij banger races

Ook de vierde Cortina, die in 1976 werd geïntroduceerd, kom je vandaag de dag vrijwel nooit meer tegen. Net als de TC was de Mk4 nogal roestgevoelig, maar bovendien was dit model een tijdje populair bij banger races. Daardoor is de Mk4 tegenwoordig de zeldzaamste Cortina.
Niet dat dat erg is, want deze Cortina was veel saaier dan de derde generatie. Bovendien was dit model nagenoeg gelijk aan de Duitse Taunus. Aardig was dat deze Cortina met een zescilinder leverbaar was, maar verder was hij slaapverwekkend saai. Dat gold ook voor de Cortina 80, de gefacelifte versie die in 1980 werd geïntroduceerd. Die auto is hier vooral bekend door de serie Keeping up appearances, in Nederland uitgezonden als schone schijn.
De allerlaatste Cortina rolde op 22 juli 1982 in Dagenham van de band. Sommige kopers vonden de opvolger, de Sierra, te vooruitstrevend. Mede daardoor bleef de Cortina ook in zijn laatste productiejaar nog een van de bestverkochte auto’s van Engeland. Slimme Forddealers hadden bovendien rekening met hun conservatieve klanten gehouden door een behoorlijke voorraad Cortina’s in te slaan. Daarom werden nog tot 1987 met enige regelmaat Cortina’s op kenteken gezet. Een dealer in Derbyshire zette zelfs in 1987 nog een Cortina op kenteken.

Als het je om rijplezier gaat kun je die laatste Cortina’s gerust vergeten. Dan moet je bij de eerste generaties van de Cortina zijn. De 1600 E, 1600 GT en Lotus Cortina zijn dan de modellen om naar uit te kijken.


Tests
In het archief van Autovisie zijn een paar mooie Cortina-tests te vinden.
- De Consul-Cortina, de grootste verrassing van dit jaar (1962)
- Test Ford Cortina 1600 GT (1968)
- Test Ford Cortina 1600 E (1969)

Video
Deze commercial laat zien dat je als eigenaar van een Cortina TC in ieder geval geen gebrek aan vrouwelijke aandacht kreeg.




Zie ook:
- Ford of Britain 100 jaar
- Ford of Britain maakt een uitstapje: de Nederlandsche Ford Automobielfabriek
- Engelse Fords: de Capri

1